2
މާތްރޫޙުފުޅު ފޮނުއްވުން
މިއަށް ފަހު ދުވަސްކޮޅެއް ފަހުން، ބަނީއިސްރާއީލު މީހުންގެ ގޮވާންކެނޑުމުގެ ޢީދު ފާހަގަ ކުރުމަށްޓަކައި އެކި ރަށްތަކުން އެ ދީނުގެ ވަރަށް ގިނަ މީހުން ޖެރޫސަލަމަށް އައެވެ.* މި ޢީދަށް ގުރީކު ބަހުން ކިޔެނީ ޕެންތޭކޯސްތުސް އެވެ. މި ބަހުގެ މާނައަކީ ފަންސާސްވަނައެވެ. އެއީ މި ޢީދު ފާހަގަ ކުރެވެނީ ފަހަނަޅައި ދިއުމުގެ ޢީދު ފަހު ފަންސާސް ވަނައަށް ވާ ދުވަހުއެވެ. އެއަހަރު ޕެންތޭކޯސްތުސް ޢީދު އައީ އީސާގެފާނު އުޑަށް އުފުއްލެވުނުތާ ދިހަވަނައަށް ވީ ދުވަހުއެވެ. މާތް ސާހިބު އީސާގެފާނުގެ މައްޗަށް އީމާންވާ މީހުން ވެސް އެ ރަށުގެ ގެއެއްގައި އެއްވިއެވެ.
ކުއްލިއަކަށް އުޑުން އައި ގަދަ ވައިގަނޑެއް ކަހަލަ އަޑެއް އިވުނެވެ. އެ އަޑުން އީސާގެފާނުގެ މައްޗަށް އީމާންވާ މީހުން ތިބި ގެ ގުގުމައިގެން ދިޔައެވެ. އަދި އަލިފާނުގެ ހުޅުކޮޅުތަކެއް ފަދަ އަލިތަކެއް އުދުހެމުންދާ ތަން އެމީހުން ދުއްޓެވެ. ދެން މި އަލިކޮޅުތައް އައިސް އެ ގޭތެރޭގައި ތިބި އެންމެންގެ ބޯ މައްޗަށް ޖެއްސިއެވެ. އެ ވަގުތު މާތްރަސްކަލާނގެ މާތްރޫޙުފުޅު އެއެންމެންގެ މައްޗަށް ވެރިވިއެވެ. އަދި މާތްރޫޙުފުޅު މާތްރޫޙުފުޅު: މާތްރޫޙުފުޅަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ރޫޙުފުޅެވެ. މިރޫޙުފުޅަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ޚާއްސަ ކުރައްވާ ފޮނުއްވި އަލްމަސީޙު ކަމުގައިވާ އީސާގެފާނު ޤަބޫލުކުރާ މީހުންނަށް މާތްރަސްކަލާނގެ ދެއްވާ ހަދިޔާއެކެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅުތަކުގެ އަޑުއަހާ އެބަސްފުޅުތަކަށް ކިޔަމަންވާ މީހުންނަށް މާތްރޫޙުފުގެ އެހީތެރިކަން ލިބޭނެއެވެ. އަދި އީސާގެފާނު މެދުވެރިކޮށް ދެއްވި ދިންނަވާނޭ މަގުން އުޅުމަށް ވެސް މާތްރޫޙުފުޅު މީސްތަކުންނަށް އެހީތެރިވެދެއްވާނެއެވެ. މާތްރޫޙުފުޅުގެ ސަބަބުން އެރޫޙުފުޅު އެމީހަކާއި އެކުގައިވާ މީހަކަށް ފާފައިން ދުރުވެގެން އުޅުމަށް ބާރުލިބޭނެއެވެ. މި އެންމެންގެ މައްޗަށް ބާރު ހިންގަވަން ފެށުމުން އެ ރޫޙުފުޅުގެ ބާރުފުޅުގެ ދަށުން އެމީހުން އެކިއެކި ތަފާތު ބަސްތަކުން ވާހަކަ ދައްކަން ފެށިއެވެ.
5‏-6 އެ ދުވަސްވަރު ދީނުގެ ކަންތަކަށް ޚާއްސަކަންދޭ ދީންވެރި ސާލިހު ބަނީއިސްރާއީލުގެ އެތައް ބަޔަކު ދުނިޔޭގެ އެތައް ޤައުމަކުން ޖެރޫސަލަމަށް އައިސް ތިއްބެވެ. މި އަޑު އިވުމުން އެމީހުންގެ ތެރެއިން ބޮޑުބައިގަނޑެއް މި ވަނީ ކީއްތޯ ބެލުމަށް އައެވެ. މި ބައިމީހުން އީސާގެފާނުގެ މައްޗަށް އީމާންވާ މީހުން ތިބި ގެއަށް ވަނުމާއިއެކު އެމީހުންނަށް ފެނުނު ކަންތައް ތަކުން އެމީހުން ހައިރާންވެ އަޖައިބުވިއެވެ. އެމީހުންނަކީ ތަފާތު ޤައުމުތަކުން އެ ރަށަށް އައިސް ތިބި ބަޔެކެވެ. ނަމަވެސް މިހާރު އެމީހުންނަށް އިވެމުން އެ ދަނީ އެމީހުންގެ އަމިއްލަ ބަހުން ވާހަކަ ދެކެވޭ އަޑެވެ.
7‏-8 އެމީހުން މި ކަންތައް ތަކުން ހައިރާންވެ ބުންޏެވެ. ”މި ވަނީ ކިހިނެއް؟ އަހަރެމެންގެ އަމިއްލަ ޤައުމުގެ ބަސްތަކުން މިހާ ފުރިހަމަކޮށް ވާހަކަ ދައްކާ އެންމެންނަކީ ގަލީލީގެ މީހުންނެއް ނޫންތަ؟ އަހަރެމެންނަކީ ދުނިޔޭގެ އެކި ޤައުމުތަކުގެ މީހުން. އެކަމަކު އަހަރެމެންނަށް މިއިވެނީ އަހަރެމެންގެ އަމިއްލަ ބަސްތަކުން މިމީހުން ވާހަކަ ދައްކާ އަޑު. 9‏-11 އަހަރެމެންނަކީ ޕަރުތިޔާ އާއި، މެދިޔާ އާއި، އެލާމު އާއި، މެސޮޕޮތާމިޔާ އާއި، ޖުދެއާ އާއި، ކައްޕަދޯސިޔާ އާއި، ޕޮންތުސް އާއި، އާސިޔާ އާއި، ފަރީޖިޔާ އާއި، ޕަންފީލިޔާ އާއި، މިޞްރާއި، ލީބިޔާގެ ޒައިރީން އާއި، ރޯމު ކަރައިގެ ބަނީއިސްރާއީލު މީހުންނާއި އަދި އާ ބަނީއިސްރާއީލުންނާއި އާ ބަނީއިސްރާއީލު މީހުން: މިއީ ދުނިޔޭގެ އެކި ގައުމުތަކުގެ މީހުންނާއި އަދި އެކިތަފާތު ދީންތަކުގެ މީހުންގެ ތެރެއިން މަތިވެރި މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް އީމާންވެ މޫސާގެފާނު މެދުވެރިކޮށް އެކަލާނގެ ދެއްވި ދިހަ އަމުރުފުޅަށް ކިޔަމަންވެ އުޅޭ މީހުންނެވެ. މި މީހުންގެ ތެރެއިން ހުރިހާ ފިރިހެނުން އާ ބަނީއިސްރާއީލު މީހުންނަށް ވުމަށްޓަކާ ވަނީ ޙިތާނުވެސް ކުރެވިފައެވެ.، ކުރޭތު އާއި އަރަބި ކަރާގެ މީހުން. އެކަމަކު މާތްރަސްކަލާނގެ ކުރައްވާފައިވާ މަތިވެރި ކަންތައްތަކުގެ ވާހަކަ އެމީހުން ދައްކާ އަޑު އަހަރެމެންނަށް މި އިވެނީ އަހަރެމެންގެ އަމިއްލަ ޤައުމުގެ ބަސްތަކުން.“ 12 އެމީހުން ހައިރާންވެ މި ވާނުވާއެއް ނޭނގި އެކަކު އަނެކަކު ކުރެން ސުވާލު ކުރިއެވެ. ”މި ވަނީ ކިހިނެއް ހޭ؟ މި ކަންތައްތަކުގެ މާނައަކީ ކޮބާ ހޭ؟“ 13 އަދި އަނެއްބަޔަކު އީސާގެފާނުގެ މައްޗަށް އީމާންވާ މީހުންނަށް މަލާމަތް ކޮށް ބުންޏެވެ. ”އެމީހުން އުޅެނީ ރާބޮއިގެން އަމަލު ވެގެން.“
ޕަތަރަސް މީސްތަކުންނާއި މުޚާޠަބުކުރުން
14 ޕަތަރަސް، އީސާގެފާނުގެ އަނެއް އެގާރަ މަންދޫބުންނާއި އެކު، ކޮޅަށް ތެދުވެ އެއްވެފައިވާ މީހުންނާއި މުޚާޠަބުކޮށް ބާރަށް ވާހަކަދައްކަން ފެށިއެވެ. ”އެކުވެރިންނާއި ޖެރޫސަލަމަށް ވަޑައިގެން ތިއްބެވި އެންމެ ހާ ބޭފުޅުންނޭ! އަޅުގަނޑު މިބުނާ ވާހަކަތަކަށް ކަނުލާ ސަމާލުކަން ދެއްވާ އަޑު އައްސަވާ. 15‏-16 ތިޔަ ހީ ކުރި ފަދައިން މިމީހުން މި ވަނީ ރާބޮއިގެން އަމަލު ވެފައެއް ނޫން. އެހެން ވާނީ ކިހިނެއް؟ އަދި ކިރިޔާ އެޖެހީ ހެނދުނު ނުވައެއް. ތިޔަ ބޭފުޅުންނަށް ތިޔަ ފެންނަ ކަންތައްތަކާ ތިޔަ އިވޭ އަޑުތަކަކީ އިހުޒަމާނުގެ ނަބީބޭކަލަކު ކަމުގައިވާ ޔޮއެލް މެދުވެރިކުރައްވާ މާތްރަސްކަލާނގެ އެންގެވި ކަންތައް. 17 އެކަލާނގެ ނަބީ ނަބީ: މާތްރަސްކަލާނގެ ވަޙީ ބަސްފުޅު ހާމަކޮށްދޭ މީހެއް. ޔޮއެލްއަށް ވަޙީ ވަޙީ: ވަޙީ އަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ މީސްތަކުންނަށް އަންގާދިނުމަށްޓަކާ މީހަކަށް އަންގަވާ ހާމަކުރައްވާ ބަސްފުޅެވެ. މިފަދަ ވަޙީ ބަސްފުޅު އެންގެނީ އެކަލާނގެ އެދިވޮޑިގެންވާގޮތް ހާމަކުރައްވާ އަދި ވެފައިވާ ކަންތަކާއި ވާން ހުރި ކަންތައް މީސްތަކުންނަށް ނުވަތަ މީހަކަށް އަންގާދިނުމަށެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ މިފަދައިން އަންގަވާ ބަސްފުޅުތައް ހާމަކޮށް އެހެންމީހުންނަށް އަންގާދޭ ކޮންމެ މީހަކީވެސް ވަޙީ ހާމަކޮށްދޭ މީހުންނެވެ. ކުރެއްވި:
’ތިމަންކަލާނގެ އިންސާނުންނަށް ތިމަންކަލާނގެ މާތްރޫޙުފުޅު ފޮނުއްވާނީ ފަހު ޒަމާނުގެ ދުވަސްވަރު އޭ. އޭރުން ކަލޭމެންގެ ފިރިހެން ދަރިންނާއި އަންހެން ދަރިން ތިމަންކަލާނގެ އެމީހުންނަށް އަންގަވާ ވަޙީ ބަސްފުޅުތައް ހާމަކޮށްދޭނޭ. ކަލޭމެންގެ ތެރެއިން ޒުވާން ފިރިހެނުން ތިމަންކަލާނގެ ދައްކަވާ އަލާމާތްތައް ދެކޭނޭ. އަދި ކަލޭމެންގެ ތެރެއިން ދުވަސްވީ ފިރިހެނުންނަށް ތިމަންކަލާނގެ ދައްކަވާ ހުވަފެންތައް ފެންނާނޭ.
18 އެދުވަހުން ތިމަންކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް ޚިދުމަތް ކުރާ އަޅުންގެ ތެރެއިން ފިރިހެނުންނަށާއި އަންހެނުންނަށް ތިމަންކަލާނގެ މާތްރޫޙުފުޅު ދެއްވާނަމޭ. އެ ރޫޙުފުޅު ލިބުމުން އެމީހުން ތިމަންކަލާނގެ ވަޙީ ބަސްފުޅުތައް ހާމަކޮށްދޭނޭ.
19 ތިމަންކަލާނގެ އުޑުގައި އަޖައިބުވާ ފަދަ ކަންތައްތަކާއި ބިމުގައި އަލާމާތްތައް ވެސް އެދުވަސްވަރު ދައްކަވާނަމޭ. ދުނިޔޭގައި ލޭ އޮހޮރުމާއި، އަލިފާނާއި ދުން ވާނޭ.
20 މާތް ސާހިބާގެ، މަތިވެރި، ވެރި ކަމުގެ ދުވަސް އައުމުގެ ކުރިން، އިރު އަނދިރި ކަމަށް ބަދަލު ވާނޭ. އަދި ހަނދު ލޭ ފަދައިން ރަތް ވެގެންދާނޭ.
21 އެދުވަހުގެ ކުރިން މާތް ސާހިބާގެ ނަންފުޅުގަނެ އެނަންފުޅުގައި އެދެފި ކޮންމެ މީހަކު ދިންނެވޭނޭ.‘
22 އަޅުގަނޑު މި ކިޔާދޭ ނާޒަރަތުގެ އީސާގެފާނާއި ބެހޭ ވާހަކަތަކުގެ އަޑުއަހާ. އީސާގެފާނަކީ ތިޔަ ބައިމީހުންނަށްޓަކައި މާތްރަސްކަލާނގެ ފޮނުއްވި ބޭކަލެއްކަން ޚުދު އެކަލާނގެ ސާބިތުކޮށް ދެއްވައިފި. އެއީ އެކަލޭގެފާނު ކުރެއްވި ކަންތައްތަކުން ފެންނަން ހުރި މުޢުޖިޒާތް ތަކުންނާއި ހައިރާން ކުރުވަނިވި އަލާމާތް ތަކުންނާއި ނިޝާންތަކުން އެކަލޭގެފާނަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅުން ވަޑައިގެންނެވި ބޭކަލެއްކަން ޔަޤީންވެ ސާބިތުވޭ. ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން ކޮންމެ މީހަކަށް ވެސް މި ކަންތައްތައް ރަނގަޅަށް އެނގޭނެ. 23 އެކަލޭގެފާނު އަވަހާރަ ކޮށްލެއްވުމަށްޓަކައި ތިޔަބައިމީހުންނާއި ހަވާލު ކުރެވޭނެ ކަމަކީ އެކަލާނގެ މާކުރިން ރާއްވަވާ ނިންމަވައިފައިވީ ކަމެއް. ތިޔަބައިމީހުން ނުބައި ނުލަފާ ކާފަރުންގެ ބަޔަކު ލައްވާ އެކަލޭގެފާނު ނުބައި ކުށްވެރިޔެއްގެ ގޮތުގައި ސަލީބަކަށް ނަގާ އަވަހާރަ ކޮށްލުވި. 24 އެހެންނަމަވެސް މާތްރަސްކަލާނގެ އެކަލޭގެފާނު އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ގެންނެވި އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުން: މިއީ މަރުވުމަށް ފަހު އަލުން ދިރުމެވެ. އީސާގެފާނު އަވަހާރަވުމަށް ފަހު އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ސަބަބުން އެކަލޭގެފާނުގެ ހަށިކޮޅު ކުނިވެ ނެތިގެން ނުދާކަން އެނގި ހާމަވެއެވެ. އެއީ މަރަކަށް އެކަލޭގެފާނު މައްޗަކަށް ބާރެއް ނުހިންގޭނެތީއެވެ. އެކަލޭގެފާނީ ހޮދު ދިރިހުރުމެވެ. އެކަލޭގެފާނު ދުވަހަކުވެސް މަރުވެ ނެތިގެނެއް ނުދާނެއެވެ.. އެއީ އެކަލޭގެފާނުގެ މައްޗަށް މަރަކަށް ބާރެއް ނުފޯރުވޭނެ. 25 މީގެ އެތައް ގަރުނެއް ކުރީގައި ދާއޫދުގެފާނު ދާއޫދުގެފާނު: ދާއޫދުގެފާނަކީ ބަނީއިސްރާއީލު މީހުންގެ މައްޗަށް ރަސްކަންކުރެއްވި ދެވަނަ ރަސްގެފާނެވެ. އެކަލޭގެފާނަކީ ވަރަށް ތުއްޕުޅު އިރުއްސުރެން ވެސް ވަރަށް ކެރޭ ހިތްވަރުގަދަ ބޭފުޅެކެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ އެކަލޭގެފާނުގެ މައްޗަށް ރުހިވޮޑިގެންވިއެވެ. އަދި އެކަލާނގެ ޚާއްސަ ކުރައްވާ ފޮނުއްވާނެ އަލްމަސީޙު ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަންނަވާނީ ދާއޫދުގެފާނުގެ ދަރިކޮޅުން ކަމުގައިވެސް މާތްރަސްކަލާނގެ އެންގެވިއެވެ. އީސާގެފާނުގެ މަންމާފުޅު މަރިޔަމްގެފާނަކީ ދާއޫދުގެފާނުގެ ދަރިކޮޅުގެ މީހަކެވެ. މެދުވެރިކޮށް މާތްރަސްކަލާނގެ މި ކަންތައްތައް ވާނެކަން ވަނީ އަންގަވާފަ. އަލްމަސީޙު އަލްމަސީޙު: ހިބްރޫ ބަހުން މިލަފްޒުގެ މާނައަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ކަނޑަ އަޅުއްވާފައިވާ ނޫނީ ޚާއްސަ ކުރައްވާފައިވާ މީހާއެވެ. ގުރީކު ބަހުން އަލްމަސީޙުއަށް ކިޔެނީ ކުރިސްޓޮސް އެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ ދުނިޔެ ފެށުނީއްސުރެން ރަސޫލު ބޭކަލުން މެދުވެރި ކުރައްވާ އެކަލާނގެ އަލްމަސީޙު ފޮނުއްވާނެ ކަމުގައި މީސްތަކުންނަށް އަންގަވަމުން ގެންދެއްވި އެވެ. އެހެން ކަމުން މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް އީމާންވީ މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުގެ އިންތިޒާރުގައި ތިއްބެވެ. އަލްމަސީޙު އަކީ އެމީހުންގެ ރަށްތައް ރައްކާތެރި ކޮށްދީ އަދާވާތްތެރިންގެ ކިބައިން ސަލާމަތް ކޮށްދޭނެ ބޭކަލެއް ކަމުގައެވެ. އަދި އެ ބޭކަލަކީ ހަމަ އެކަނި ރަސޫލެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އެ ބޭކަލަކު ވާނީ ރަސްކަލަކަށް ކަމަށް ވެސް މެއެވެ. މިއީ ބަނީއިސްރާއީލުންނަށް މާތްކަލާނގެ ކުރައްވާފައިވާ ވައުދުފުޅެއް ވީމައެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަންގަވައިފައި ވަނީ އަލްމަސީޙު ވަޑައިގަންނަވާނީ މާތްރަސްކަލާނގެ ރަސްކަންފުޅު ޤާއިމު ކުރެއްވުމަށްޓަކައި ކަމަށެވެ. އެކަލޭގެފާނު މީސްތަކުންގެ ބަލިތަކުން ފަސޭހަކުރައްވާ ފާފަވެރިކަމުން މިންޖުކޮށް ދިންނެވުމަށެވެ. އަދި އަލްމަސީޙުއަށް އަނިޔާ އާއި ވޭން ލިބިވަޑައިގެން އަވަހާރަވާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ތިން ވަނައަށް ވާ ދުވަހު އެކަލޭގެފާނު އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށެވެ. މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ޤަބޫލުކޮށް އެކަލޭގެފާނުގެ ނަންފުޅުގަނެ ދުޢާކޮށް އެދުމުން މާތްރަސްކަލާނގެ އެމީސްތަކުންގެ ފާފަތައް ފުއްސަވާނެ ކަމަށެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަލްމަސީޙުއާއި މެދު ބަޔާން ކުރެއްވި ހުރިހާ ކަމެއް އީސާގެފާނު މިދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުން އެބޭކަލުން އެވިދާޅުވި ފަދައިން ހިނގާ ދިޔަ އެވެ. އެއީ އީސާގެފާނަކީ އެތައް ޒަމާނަކުންސުރެން އެރަސޫލުބޭކަލުން އެބޭކަލަކާއި މެދު އަންގަވަމުން ގެންދެވި އަލްމަސީޙުއެވެ. އަވަހާރަވެ އަލުން ދިރުއްވުމާ މެދު ދާއޫދުގެފާނަށް ވަޙީކުރެއްވި ބަސްފުޅު އެކަލޭގެފާނު މިފަދައިން ވިދާޅުވެ އެންގެވި:
’މާތް ރަސްކަލާނގެ އަބަދު ވެސް އަހަރެންނާއި އެކު ވޮޑިގެންވާކަން އަހަރެންނަށް އެނގޭ. މާތް ރަސްކަލާނގެ އަބަދު ވެސް އަހަރެންނަށް އެހީތެރިވެ ވޮޑިގެންވާތީ އަހަރެން އެއްވެސް ކަމަކާ ބިރުގަންނާކަށް ނުޖެހެއޭ.
26 އެހެން ކަމުން އަހަރެންގެ ހިތް ހަމަޖެހެއޭ. އަދި އަހަރެންގެ ދުލުން އުފާވެރި ކަމުގެ ބަސްތައް ބޭރުވެއޭ އަދި އަހަރެން މި ވަނީ އުންމީދުން ފުރިފައޭ.
27 އިނބަރަސްކަލާނގެ ޚާއްސަ ކުރައްވާފައިވާ ބޭކަލުން މަރުވުމަށް ފަހު ކަށްވަޅުގައި ގިނަ ދުވަސްތަކަކަށް އޮތުމަކަށް އިނބަރަސްކަލާނގެ ދޫކޮށެއް ނުލައްވާނޭ. އިނބަރަސްކަލާނގެ އެކަލޭގެފާނުގެ ހަށިކޮޅު ފަނާވެ ދިޔުމަކަށް ދޫކޮށެއް ނުލައްވާނޭ.
28 މި އަޅާ މަރުވުމަށް ފަހު އަލުން ދިރުއްވާނެ މަގު އިނބަރަސްކަލާނގެ ދައްކަވައިފިއޭ. އިނބަރަސްކަލާނގެ ހަޒުރަތުގައި ވުމުގެ އުފާވެރިކަން މި އަޅާއަށް ދެއްވާނޭ.‘ “
29 ޕަތަރަސް އެތަނުގައިވާ އެންމެންނާއި މުޚާޠަބު ކޮށް ބުނަމުން ގެންދިޔައެވެ. ”ލޮބުވެތި އަޚުންނޭ، އަހަރެމެންގެ މަތިވެރި ކާބަފައިކަލުން ދާއޫދުގެފާނު މި ބަސްފުޅުތައް ވިދާޅުވީ އެކަލޭގެފާނުގެ އަމިއްލަ ނަފުސުފުޅަށް މުޚާޠަބު ކުރައްވާފައެއް ނޫން. އެއީ އެކަލޭގެފާނު އަވަހާރަވެ ފަސްދާނު ލެވިފައި އެވަނީ އަހަރެމެންގެ ތެރޭގަ. މިހާރު ވެސް އެކަލޭގެފާނުގެ މަހާނަފުޅު އަހަރެމެންގެ ތެރޭގައި އެބަވޭ. 30 ދާއޫދުގެފާނަކީ ރަސޫލުބޭކަލެއް ކަމުން މާތްރަސްކަލާނގެ އެކަލޭގެފާނަށް ކުރެއްވި މުހިންމު ވަޢުދުފުޅު އެކަލޭގެފާނު ދެނެވަޑައިގެންވި. މާތްރަސްކަލާނގެ ދާއޫދުގެފާނަށް ވަޙީކުރެއްވީ ދާއޫދުގެފާނުގެ ދަރިކޮޅުން އަންނަ މީހަކު ހަމަ ދާއޫދުގެފާނު މީސްތަކުންގެ މައްޗަށް ރަސްކަން ކުރެއްވި ފަދައިން އަލްމަސީޙުގެ އަލްމަސީޙު: ހިބްރޫ ބަހުން މިލަފްޒުގެ މާނައަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ކަނޑަ އަޅުއްވާފައިވާ ނޫނީ ޚާއްސަ ކުރައްވާފައިވާ މީހާއެވެ. ގުރީކު ބަހުން އަލްމަސީޙުއަށް ކިޔެނީ ކުރިސްޓޮސް އެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ ދުނިޔެ ފެށުނީއްސުރެން ރަސޫލު ބޭކަލުން މެދުވެރި ކުރައްވާ އެކަލާނގެ އަލްމަސީޙު ފޮނުއްވާނެ ކަމުގައި މީސްތަކުންނަށް އަންގަވަމުން ގެންދެއްވި އެވެ. އެހެން ކަމުން މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް އީމާންވީ މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުގެ އިންތިޒާރުގައި ތިއްބެވެ. އަލްމަސީޙު އަކީ އެމީހުންގެ ރަށްތައް ރައްކާތެރި ކޮށްދީ އަދާވާތްތެރިންގެ ކިބައިން ސަލާމަތް ކޮށްދޭނެ ބޭކަލެއް ކަމުގައެވެ. އަދި އެ ބޭކަލަކީ ހަމަ އެކަނި ރަސޫލެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އެ ބޭކަލަކު ވާނީ ރަސްކަލަކަށް ކަމަށް ވެސް މެއެވެ. މިއީ ބަނީއިސްރާއީލުންނަށް މާތްކަލާނގެ ކުރައްވާފައިވާ ވައުދުފުޅެއް ވީމައެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަންގަވައިފައި ވަނީ އަލްމަސީޙު ވަޑައިގަންނަވާނީ މާތްރަސްކަލާނގެ ރަސްކަންފުޅު ޤާއިމު ކުރެއްވުމަށްޓަކައި ކަމަށެވެ. އެކަލޭގެފާނު މީސްތަކުންގެ ބަލިތަކުން ފަސޭހަކުރައްވާ ފާފަވެރިކަމުން މިންޖުކޮށް ދިންނެވުމަށެވެ. އަދި އަލްމަސީޙުއަށް އަނިޔާ އާއި ވޭން ލިބިވަޑައިގެން އަވަހާރަވާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ތިން ވަނައަށް ވާ ދުވަހު އެކަލޭގެފާނު އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށެވެ. މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ޤަބޫލުކޮށް އެކަލޭގެފާނުގެ ނަންފުޅުގަނެ ދުޢާކޮށް އެދުމުން މާތްރަސްކަލާނގެ އެމީސްތަކުންގެ ފާފަތައް ފުއްސަވާނެ ކަމަށެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަލްމަސީޙުއާއި މެދު ބަޔާން ކުރެއްވި ހުރިހާ ކަމެއް އީސާގެފާނު މިދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުން އެބޭކަލުން އެވިދާޅުވި ފަދައިން ހިނގާ ދިޔަ އެވެ. އެއީ އީސާގެފާނަކީ އެތައް ޒަމާނަކުންސުރެން އެރަސޫލުބޭކަލުން އެބޭކަލަކާއި މެދު އަންގަވަމުން ގެންދެވި އަލްމަސީޙުއެވެ. ގޮތުގައި މީސްތަކުންގެ މައްޗަށް ވެރިކަން ކުރައްވާނެ ކަމުގަ. ޒަބޫރު 12‏-11‏:132 31 ދާއޫދުގެފާނަށް ކަންތައް ވާނޭ ގޮތް އެނގިވަޑައިގެން ވާތީ އެކަލޭގެފާނު އަލްމަސީޙު މަރުވުމަށް ފަހު އަލުން ދިރުއްވޭނޭ ކަމުގައި ވިދާޅުވި. ދާއޫދުގެފާނު ވިދާޅުވި.
’އަލްމަސީޙު ކަށްވަޅުގައި ވުމަކަށް އެކަލާނގެ ދޫކޮށެއް ނުލައްވާނޭ. އަދި އަލްމަސީޙާގެ ހަށިކޮޅު ކުނިވެ ނެތިގެންނެއް ނުދާނޭ.‘
32 މާތްރަސްކަލާނގެ އީސާގެފާނު އަވަހާރަވުމަށް ފަހު އަލުން ދިރުއްވައިފި. އަހަރެމެން އެންމެންނަކީ އެކަންތައް ދުށް ހެކިން. 33 މާތްރަސްކަލާނގެ އީސާގެފާނު އުޑަށް އުފުއްލަވައިފި. އެކަލޭގެފާނު މިހާރު ވަނީ އެކަލާނގެ ކަނާއަތް ފަރާތުގައި ސުވަރުގޭގައިވާ އެންމެ މަތިވެރި ތަހުތުކޮޅުގަ. ބައްޕާފުޅު ވަޢުދުފުޅު ވެ ވޮޑިގެންވީ ފަދައިން އީސާގެފާނަށް މާތްރޫޙުފުޅު ދެއްވި. އަދި އީސާގެފާނު އެ މާތްރޫޙުފުޅު އަހަރެމެންނަށް ދެއްވި. ތިޔަބައިމީހުންނަށް ތި ފެނި އިވޭ ކަންތައްތަކަކީ އެއީ. 34 ދާއޫދުގެފާނު އުޑަކަށް ނޭރުއްވެ. ނަމަވެސް އެކަލޭގެފާނު މި ފަދައިން ވިދާޅުވެފައި ވޭ.
’މާތްސާހިބުވަންތަ ރަސްކަލާނގެ މަގޭ މާތްސާހިބާއަށް ވަޙީކުރެއްވި. 35 ތިމަންކަލާނގެ ކަލޭގެފާނުގެ ދުޝްމިނުން ކަލޭގެފާނުގެ ފައިދަށަށް ލާ ގޮނޑިއެއް ފަދައިން ދަށްކުރައްވަން ދެން، ކަލޭގެފާނު ތިމަންކަލާނގެ ކަނާއަތް ފަރާތުގައި އިއްޒަތުގައި އިށީނދެ ވަޑައިގަންނަވާށޭ.‘
36 އެހެން ކަމުން ބަނީއިސްރާއީލުގެ އެންމެންނޭ، ކަށަވަރުވެ ދެނެގަނޭ. ކަލޭމެން ސަލީބަށް ނަގާ މަރާލި އީސާގެފާނު އެއީ މާތްރަސްކަލާނގެ ފޮނުއްވި މާތްސާހިބާ އަލްމަސީޙު އަލްމަސީޙު: ހިބްރޫ ބަހުން މިލަފްޒުގެ މާނައަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ކަނޑަ އަޅުއްވާފައިވާ ނޫނީ ޚާއްސަ ކުރައްވާފައިވާ މީހާއެވެ. ގުރީކު ބަހުން އަލްމަސީޙުއަށް ކިޔެނީ ކުރިސްޓޮސް އެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ ދުނިޔެ ފެށުނީއްސުރެން ރަސޫލު ބޭކަލުން މެދުވެރި ކުރައްވާ އެކަލާނގެ އަލްމަސީޙު ފޮނުއްވާނެ ކަމުގައި މީސްތަކުންނަށް އަންގަވަމުން ގެންދެއްވި އެވެ. އެހެން ކަމުން މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް އީމާންވީ މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުގެ އިންތިޒާރުގައި ތިއްބެވެ. އަލްމަސީޙު އަކީ އެމީހުންގެ ރަށްތައް ރައްކާތެރި ކޮށްދީ އަދާވާތްތެރިންގެ ކިބައިން ސަލާމަތް ކޮށްދޭނެ ބޭކަލެއް ކަމުގައެވެ. އަދި އެ ބޭކަލަކީ ހަމަ އެކަނި ރަސޫލެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އެ ބޭކަލަކު ވާނީ ރަސްކަލަކަށް ކަމަށް ވެސް މެއެވެ. މިއީ ބަނީއިސްރާއީލުންނަށް މާތްކަލާނގެ ކުރައްވާފައިވާ ވައުދުފުޅެއް ވީމައެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަންގަވައިފައި ވަނީ އަލްމަސީޙު ވަޑައިގަންނަވާނީ މާތްރަސްކަލާނގެ ރަސްކަންފުޅު ޤާއިމު ކުރެއްވުމަށްޓަކައި ކަމަށެވެ. އެކަލޭގެފާނު މީސްތަކުންގެ ބަލިތަކުން ފަސޭހަކުރައްވާ ފާފަވެރިކަމުން މިންޖުކޮށް ދިންނެވުމަށެވެ. އަދި އަލްމަސީޙުއަށް އަނިޔާ އާއި ވޭން ލިބިވަޑައިގެން އަވަހާރަވާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ތިން ވަނައަށް ވާ ދުވަހު އެކަލޭގެފާނު އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށެވެ. މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ޤަބޫލުކޮށް އެކަލޭގެފާނުގެ ނަންފުޅުގަނެ ދުޢާކޮށް އެދުމުން މާތްރަސްކަލާނގެ އެމީސްތަކުންގެ ފާފަތައް ފުއްސަވާނެ ކަމަށެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަލްމަސީޙުއާއި މެދު ބަޔާން ކުރެއްވި ހުރިހާ ކަމެއް އީސާގެފާނު މިދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުން އެބޭކަލުން އެވިދާޅުވި ފަދައިން ހިނގާ ދިޔަ އެވެ. އެއީ އީސާގެފާނަކީ އެތައް ޒަމާނަކުންސުރެން އެރަސޫލުބޭކަލުން އެބޭކަލަކާއި މެދު އަންގަވަމުން ގެންދެވި އަލްމަސީޙުއެވެ..“ 37 އެތަނަށް އެއްވެފައިވީ މީސްތަކުންނަށް މި ބަސްތައް އިވުމުން ވަރަށް ކަންބޮޑުވެ ދެރަވިއެވެ. އެމީހުން ޕަތަރަސްއާއި އެހެން ވެސް އީސާގެފާނުގެ މަންދޫބުން ކުރެން ސުވާލު ކުރިއެވެ. ”ދެން އަހަރެމެން ހަދާނީ ކިހިނެއް ތޯ؟“
38 ޕަތަރަސް ބުންޏެވެ. ”ކަލޭމެން ފާފަކުރުން ހުއްޓާލާ ހިތާއި އަމަލާއި ބަދަލުކޮށް މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް އެނބުރި ކަލޭމެންގެ ފާފަތައް ފުއްސެވުމަށް އެދި، އީސާ އަލްމަސީޙުގެ ނަންފުޅުމަތީ ތައުބާގެ ހިނެވުމުން ތައުބާގެ ހިނެވުން: މި ހިނެވުމަކީ މީހަކު ފާފައިން ދުރުވެ އެމީހާގެ ފާފަވެރި ނަފުސު މަރުވެ އަލުން އާ ސާފު ތޯހިރު ނަފުސެއް އުފަން ވެއްޖެކަން ރަމްޒުކޮށްދިނުމަށް ހިނައިގަނެވޭ ހިނައިގަތުމެކެވެ. މި ހިނެވުން މީހަކު ހިނެވޭ ގޮތަކީ ފެން އެމީހެއްގެ ބޮލަށް އަޅާ ހަށިގަނޑުން ލައިގެން ފައިބައިގެން ދާ ގޮތަށް ނުވަތަ އެމީހާ ފެން އެއްޗެއްގެ އަޑިއަށް ލާފައި ނެގުމުންނެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ ޚާއްސަކުރައްވާ ފޮނުއްވާނެ އަލްމަސީޙު ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން މީސްތަކުން ތައުބާވެ އެބައިމީހުންގެ ހިތްތައް ސާފުކުރުމަށް ޔަޙުޔާގެފާނު މީސްތަކުންނަށް ގޮވާލެއްވިއެވެ. އަދި ޔަޙުޔާގެފާނު އެކަލޭގެފާނުގެ އަރިހަށް ހިނައިގަތުމަށް އައި މީސްތަކުން ތައުބާގެ ހިނެވުމުން ހިނެވީ އުރުދުން ކޯރުގެ އައްސޭރީގައެވެ. އަދި ހަމައެފަދައިން ތައުބާގެ ހިނެވުމަކީ މީހަކު އީސާގެފާނު ޤަބޫލުކޮށް އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅުތައް އަހާ އެބަސްފުޅުތަކާއި އެއްގޮތަށް އަމަލުކުރުމަށް ގަސްތުކޮށްފި ހިނދުމެ ހިނެވޭ ހިނެވުމެކެވެ. ”ޔަޙުޔާގެފާނު“ ބަލާ. ހިނައިގަންނާށޭ. އޭރުން ކަލޭމެންނަށް ދެއްވާ ހަދިޔާފުޅެއް ކަމުގައިވާ މާތްރޫޙުފުޅު ލިބޭނެ. 39 މި ހަދިޔާ އަކީ ކަލޭމެންނަށާއި ކަލޭމެންގެ ދަރިންނަށާއި ދުރުގައިވާ އެންމެންނަށް ވެސް ވާ ހަދިޔާފުޅެއް. އަދި މި ހަދިޔާ އަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ކަނޑައަޅުއްވާ ހޮއްވަވާ އެންމެންނަށްޓަކާމެ ވާ ހަދިޔާއެއް.“ 40 ޕަތަރަސް އެތައް އިރެއް ވަންދެން މި ގޮތުގެ މަތިން އެމީހުންނާއި ވާހަކަ ދެއްކިއެވެ. ޕަތަރަސް އެމީހުންނަށް އާދޭހާ އެކު ބުންޏެވެ. ”ކަލޭމެންގެ ނަފުސު މި ނުބައި ޒަމާނުގެ މީހުންގެ ނުފޫޒުން ސަލާމަތް ކުރޭ.“
41 އެދުވަހު ޕަތަރަސް ދެއްކި ވާހަކަތައް ގަބޫލު ކުރި މީހުން ތައުބާގެ ހިނެވުމުން ހިނައިގަތެވެ. އަދި އެދުވަހު ގާތްގަނޑަކަށް ތިންހާސް މީހުން އީސާގެފާނު ގަބޫލުކޮށް އެކަލޭގެފާނުގެ މައްޗަށް އީމާންވާ މީހުންގެ ތެރެއަށް އިތުރު ވިއެވެ. 42 އެދުވަހަށް ފަހު މިމީހުން އީސާގެފާނުގެ މަންދޫބުން އެކަލޭގެފާނާއި ބޭހޭ ގޮތުން ކިޔަވާދެއްވަމުން ގެންދެވި ތަކެތި އަހާ ދަސް ކުރުމަށް އައެވެ. އަދި ހުރިހާ އީމާންވާ މީހުން އެކުގައި ޖަމާވެ، އީސާގެފާނު އެކަލޭގެފާނުގެ މަންދޫބުންނާއިއެކު ފަރިއްކުޅުވި އެންމެ ފަހުގެ ފަރިއްކޮޅު ހަނދުމަ ކުރުމަށްޓަކާ، އެކުގައި ކައި ބޮއި ހެދުމުގައާއި ދުޢާ ކުރުން މަތީ އެމީހުންގެ ދުވަސްތައް ހޭދަކުރިއެވެ.
އީސާގެފާނަށް އީމާންވާ މީހުންގެ ޖަމާޢަތް
43 އެންމެންމެ ވެސް ވަނީ އެދިޔަ މަތިވެރި ކަންތައްތަކުގެ ސަބަބުން ހައިރާން ކަމުން ފުރިފައެވެ. އީސާގެފާނުގެ މަންދޫބުން އެދުވަހު އެތައް މުޢުޖިޒާތަކާއި ހައިރާން ކުރުވަނިވި ކަންތައްތައް ކުރިއެވެ. 44 އީމާންވީ ހުރިހާ މީހުން ވަނީ އެކުގައެވެ. އަދި އެމީހުންގެ އަތުގައިވާ ހުރިހާ އެއްޗެއް ވެސް އެއީ އެންމެންގެ އެއްޗެތި ކަމުގައި ހެދިއެވެ. 45 އެމީހުންގެ މުދަލާ އެހެން ވެސް ތަކެތި ވިއްކައިގެން އެ ލިބުނު ލާރި އެމީހުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ބޮޑަށް ބޭނުން ޖެހިފައިވާ މީހުންނަށް އެހީވުމަށްޓަކައި ދީ ހެދިއެވެ. 46 ކޮންމެ ދުވަހަކުމެ ބައިތުލް މަޤްދިސްގެ ގޯތިތެރޭގައި ޖަމާވެ އެތާނގައި އެމީހުންގެ ބައްދަލުވުންތައް ބާއްވައެވެ. އަދި ކޮންމެ ދުވަހަކުމެ އެމީހުންގެ ގޭގޭގައި އެކުގައި ކައްކާ އުފަލާއި ހަމަޖެހުމާއި އެކު އީސާގެފާނު އެކަލޭގެފާނުގެ މަންދޫބުންނާއި އެކު ފަރިއްކުޅުވި އެންމެ ފަހުގެ ފަރިއްކޮޅު ހަނދުމަ ކުރުމަށްޓަކައި ކައިހަދައި އުޅުނެވެ. 47 އެބައިމީހުން މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް ހަމްދުކޮށް އަދި މީސްތަކުންގެ ކިބައިން އެމީހުންނަށް ލިބެމުންދިޔަ ރަނގަޅު ނަމާއި ހެޔޮބަސްތަކުގެ މައްޗަށް އުފާކޮށް އުޅުނެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ އެމީހުންގެ އަދަދު ދުވަހެއް ދުވަހަކަށް ގިނަ ކުރައްވަމުން ދިޔައެވެ.

*2‏:1 މި ޢީދަށް ގުރީކު ބަހުން ކިޔެނީ ޕެންތޭކޯސްތުސް އެވެ. މި ބަހުގެ މާނައަކީ ފަންސާސްވަނައެވެ. އެއީ މި ޢީދު ފާހަގަ ކުރެވެނީ ފަހަނަޅައި ދިއުމުގެ ޢީދު ފަހު ފަންސާސް ވަނައަށް ވާ ދުވަހުއެވެ. އެއަހަރު ޕެންތޭކޯސްތުސް ޢީދު އައީ އީސާގެފާނު އުޑަށް އުފުއްލެވުނުތާ ދިހަވަނައަށް ވީ ދުވަހުއެވެ.

2‏:4 މާތްރޫޙުފުޅު: މާތްރޫޙުފުޅަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ރޫޙުފުޅެވެ. މިރޫޙުފުޅަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ޚާއްސަ ކުރައްވާ ފޮނުއްވި އަލްމަސީޙު ކަމުގައިވާ އީސާގެފާނު ޤަބޫލުކުރާ މީހުންނަށް މާތްރަސްކަލާނގެ ދެއްވާ ހަދިޔާއެކެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅުތަކުގެ އަޑުއަހާ އެބަސްފުޅުތަކަށް ކިޔަމަންވާ މީހުންނަށް މާތްރޫޙުފުގެ އެހީތެރިކަން ލިބޭނެއެވެ. އަދި އީސާގެފާނު މެދުވެރިކޮށް ދެއްވި ދިންނަވާނޭ މަގުން އުޅުމަށް ވެސް މާތްރޫޙުފުޅު މީސްތަކުންނަށް އެހީތެރިވެދެއްވާނެއެވެ. މާތްރޫޙުފުޅުގެ ސަބަބުން އެރޫޙުފުޅު އެމީހަކާއި އެކުގައިވާ މީހަކަށް ފާފައިން ދުރުވެގެން އުޅުމަށް ބާރުލިބޭނެއެވެ.

2‏:9‏-11 އާ ބަނީއިސްރާއީލު މީހުން: މިއީ ދުނިޔޭގެ އެކި ގައުމުތަކުގެ މީހުންނާއި އަދި އެކިތަފާތު ދީންތަކުގެ މީހުންގެ ތެރެއިން މަތިވެރި މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް އީމާންވެ މޫސާގެފާނު މެދުވެރިކޮށް އެކަލާނގެ ދެއްވި ދިހަ އަމުރުފުޅަށް ކިޔަމަންވެ އުޅޭ މީހުންނެވެ. މި މީހުންގެ ތެރެއިން ހުރިހާ ފިރިހެނުން އާ ބަނީއިސްރާއީލު މީހުންނަށް ވުމަށްޓަކާ ވަނީ ޙިތާނުވެސް ކުރެވިފައެވެ.

2‏:17 ނަބީ: މާތްރަސްކަލާނގެ ވަޙީ ބަސްފުޅު ހާމަކޮށްދޭ މީހެއް.

2‏:17 ވަޙީ: ވަޙީ އަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ މީސްތަކުންނަށް އަންގާދިނުމަށްޓަކާ މީހަކަށް އަންގަވާ ހާމަކުރައްވާ ބަސްފުޅެވެ. މިފަދަ ވަޙީ ބަސްފުޅު އެންގެނީ އެކަލާނގެ އެދިވޮޑިގެންވާގޮތް ހާމަކުރައްވާ އަދި ވެފައިވާ ކަންތަކާއި ވާން ހުރި ކަންތައް މީސްތަކުންނަށް ނުވަތަ މީހަކަށް އަންގާދިނުމަށެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ މިފަދައިން އަންގަވާ ބަސްފުޅުތައް ހާމަކޮށް އެހެންމީހުންނަށް އަންގާދޭ ކޮންމެ މީހަކީވެސް ވަޙީ ހާމަކޮށްދޭ މީހުންނެވެ.

2‏:24 އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުން: މިއީ މަރުވުމަށް ފަހު އަލުން ދިރުމެވެ. އީސާގެފާނު އަވަހާރަވުމަށް ފަހު އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ސަބަބުން އެކަލޭގެފާނުގެ ހަށިކޮޅު ކުނިވެ ނެތިގެން ނުދާކަން އެނގި ހާމަވެއެވެ. އެއީ މަރަކަށް އެކަލޭގެފާނު މައްޗަކަށް ބާރެއް ނުހިންގޭނެތީއެވެ. އެކަލޭގެފާނީ ހޮދު ދިރިހުރުމެވެ. އެކަލޭގެފާނު ދުވަހަކުވެސް މަރުވެ ނެތިގެނެއް ނުދާނެއެވެ.

2‏:25 ދާއޫދުގެފާނު: ދާއޫދުގެފާނަކީ ބަނީއިސްރާއީލު މީހުންގެ މައްޗަށް ރަސްކަންކުރެއްވި ދެވަނަ ރަސްގެފާނެވެ. އެކަލޭގެފާނަކީ ވަރަށް ތުއްޕުޅު އިރުއްސުރެން ވެސް ވަރަށް ކެރޭ ހިތްވަރުގަދަ ބޭފުޅެކެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ އެކަލޭގެފާނުގެ މައްޗަށް ރުހިވޮޑިގެންވިއެވެ. އަދި އެކަލާނގެ ޚާއްސަ ކުރައްވާ ފޮނުއްވާނެ އަލްމަސީޙު ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަންނަވާނީ ދާއޫދުގެފާނުގެ ދަރިކޮޅުން ކަމުގައިވެސް މާތްރަސްކަލާނގެ އެންގެވިއެވެ. އީސާގެފާނުގެ މަންމާފުޅު މަރިޔަމްގެފާނަކީ ދާއޫދުގެފާނުގެ ދަރިކޮޅުގެ މީހަކެވެ.

2‏:25 އަލްމަސީޙު: ހިބްރޫ ބަހުން މިލަފްޒުގެ މާނައަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ކަނޑަ އަޅުއްވާފައިވާ ނޫނީ ޚާއްސަ ކުރައްވާފައިވާ މީހާއެވެ. ގުރީކު ބަހުން އަލްމަސީޙުއަށް ކިޔެނީ ކުރިސްޓޮސް އެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ ދުނިޔެ ފެށުނީއްސުރެން ރަސޫލު ބޭކަލުން މެދުވެރި ކުރައްވާ އެކަލާނގެ އަލްމަސީޙު ފޮނުއްވާނެ ކަމުގައި މީސްތަކުންނަށް އަންގަވަމުން ގެންދެއްވި އެވެ. އެހެން ކަމުން މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް އީމާންވީ މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުގެ އިންތިޒާރުގައި ތިއްބެވެ. އަލްމަސީޙު އަކީ އެމީހުންގެ ރަށްތައް ރައްކާތެރި ކޮށްދީ އަދާވާތްތެރިންގެ ކިބައިން ސަލާމަތް ކޮށްދޭނެ ބޭކަލެއް ކަމުގައެވެ. އަދި އެ ބޭކަލަކީ ހަމަ އެކަނި ރަސޫލެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އެ ބޭކަލަކު ވާނީ ރަސްކަލަކަށް ކަމަށް ވެސް މެއެވެ. މިއީ ބަނީއިސްރާއީލުންނަށް މާތްކަލާނގެ ކުރައްވާފައިވާ ވައުދުފުޅެއް ވީމައެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަންގަވައިފައި ވަނީ އަލްމަސީޙު ވަޑައިގަންނަވާނީ މާތްރަސްކަލާނގެ ރަސްކަންފުޅު ޤާއިމު ކުރެއްވުމަށްޓަކައި ކަމަށެވެ. އެކަލޭގެފާނު މީސްތަކުންގެ ބަލިތަކުން ފަސޭހަކުރައްވާ ފާފަވެރިކަމުން މިންޖުކޮށް ދިންނެވުމަށެވެ. އަދި އަލްމަސީޙުއަށް އަނިޔާ އާއި ވޭން ލިބިވަޑައިގެން އަވަހާރަވާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ތިން ވަނައަށް ވާ ދުވަހު އެކަލޭގެފާނު އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށެވެ. މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ޤަބޫލުކޮށް އެކަލޭގެފާނުގެ ނަންފުޅުގަނެ ދުޢާކޮށް އެދުމުން މާތްރަސްކަލާނގެ އެމީސްތަކުންގެ ފާފަތައް ފުއްސަވާނެ ކަމަށެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަލްމަސީޙުއާއި މެދު ބަޔާން ކުރެއްވި ހުރިހާ ކަމެއް އީސާގެފާނު މިދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުން އެބޭކަލުން އެވިދާޅުވި ފަދައިން ހިނގާ ދިޔަ އެވެ. އެއީ އީސާގެފާނަކީ އެތައް ޒަމާނަކުންސުރެން އެރަސޫލުބޭކަލުން އެބޭކަލަކާއި މެދު އަންގަވަމުން ގެންދެވި އަލްމަސީޙުއެވެ.

2‏:30 އަލްމަސީޙު: ހިބްރޫ ބަހުން މިލަފްޒުގެ މާނައަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ކަނޑަ އަޅުއްވާފައިވާ ނޫނީ ޚާއްސަ ކުރައްވާފައިވާ މީހާއެވެ. ގުރީކު ބަހުން އަލްމަސީޙުއަށް ކިޔެނީ ކުރިސްޓޮސް އެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ ދުނިޔެ ފެށުނީއްސުރެން ރަސޫލު ބޭކަލުން މެދުވެރި ކުރައްވާ އެކަލާނގެ އަލްމަސީޙު ފޮނުއްވާނެ ކަމުގައި މީސްތަކުންނަށް އަންގަވަމުން ގެންދެއްވި އެވެ. އެހެން ކަމުން މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް އީމާންވީ މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުގެ އިންތިޒާރުގައި ތިއްބެވެ. އަލްމަސީޙު އަކީ އެމީހުންގެ ރަށްތައް ރައްކާތެރި ކޮށްދީ އަދާވާތްތެރިންގެ ކިބައިން ސަލާމަތް ކޮށްދޭނެ ބޭކަލެއް ކަމުގައެވެ. އަދި އެ ބޭކަލަކީ ހަމަ އެކަނި ރަސޫލެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އެ ބޭކަލަކު ވާނީ ރަސްކަލަކަށް ކަމަށް ވެސް މެއެވެ. މިއީ ބަނީއިސްރާއީލުންނަށް މާތްކަލާނގެ ކުރައްވާފައިވާ ވައުދުފުޅެއް ވީމައެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަންގަވައިފައި ވަނީ އަލްމަސީޙު ވަޑައިގަންނަވާނީ މާތްރަސްކަލާނގެ ރަސްކަންފުޅު ޤާއިމު ކުރެއްވުމަށްޓަކައި ކަމަށެވެ. އެކަލޭގެފާނު މީސްތަކުންގެ ބަލިތަކުން ފަސޭހަކުރައްވާ ފާފަވެރިކަމުން މިންޖުކޮށް ދިންނެވުމަށެވެ. އަދި އަލްމަސީޙުއަށް އަނިޔާ އާއި ވޭން ލިބިވަޑައިގެން އަވަހާރަވާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ތިން ވަނައަށް ވާ ދުވަހު އެކަލޭގެފާނު އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށެވެ. މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ޤަބޫލުކޮށް އެކަލޭގެފާނުގެ ނަންފުޅުގަނެ ދުޢާކޮށް އެދުމުން މާތްރަސްކަލާނގެ އެމީސްތަކުންގެ ފާފަތައް ފުއްސަވާނެ ކަމަށެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަލްމަސީޙުއާއި މެދު ބަޔާން ކުރެއްވި ހުރިހާ ކަމެއް އީސާގެފާނު މިދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުން އެބޭކަލުން އެވިދާޅުވި ފަދައިން ހިނގާ ދިޔަ އެވެ. އެއީ އީސާގެފާނަކީ އެތައް ޒަމާނަކުންސުރެން އެރަސޫލުބޭކަލުން އެބޭކަލަކާއި މެދު އަންގަވަމުން ގެންދެވި އަލްމަސީޙުއެވެ.

2‏:30 ޒަބޫރު 12‏-11‏:132

2‏:36 އަލްމަސީޙު: ހިބްރޫ ބަހުން މިލަފްޒުގެ މާނައަކީ މާތްރަސްކަލާނގެ ކަނޑަ އަޅުއްވާފައިވާ ނޫނީ ޚާއްސަ ކުރައްވާފައިވާ މީހާއެވެ. ގުރީކު ބަހުން އަލްމަސީޙުއަށް ކިޔެނީ ކުރިސްޓޮސް އެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ ދުނިޔެ ފެށުނީއްސުރެން ރަސޫލު ބޭކަލުން މެދުވެރި ކުރައްވާ އެކަލާނގެ އަލްމަސީޙު ފޮނުއްވާނެ ކަމުގައި މީސްތަކުންނަށް އަންގަވަމުން ގެންދެއްވި އެވެ. އެހެން ކަމުން މާތްރަސްކަލާނގެ ކިބަފުޅަށް އީމާންވީ މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުގެ އިންތިޒާރުގައި ތިއްބެވެ. އަލްމަސީޙު އަކީ އެމީހުންގެ ރަށްތައް ރައްކާތެރި ކޮށްދީ އަދާވާތްތެރިންގެ ކިބައިން ސަލާމަތް ކޮށްދޭނެ ބޭކަލެއް ކަމުގައެވެ. އަދި އެ ބޭކަލަކީ ހަމަ އެކަނި ރަސޫލެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އެ ބޭކަލަކު ވާނީ ރަސްކަލަކަށް ކަމަށް ވެސް މެއެވެ. މިއީ ބަނީއިސްރާއީލުންނަށް މާތްކަލާނގެ ކުރައްވާފައިވާ ވައުދުފުޅެއް ވީމައެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަންގަވައިފައި ވަނީ އަލްމަސީޙު ވަޑައިގަންނަވާނީ މާތްރަސްކަލާނގެ ރަސްކަންފުޅު ޤާއިމު ކުރެއްވުމަށްޓަކައި ކަމަށެވެ. އެކަލޭގެފާނު މީސްތަކުންގެ ބަލިތަކުން ފަސޭހަކުރައްވާ ފާފަވެރިކަމުން މިންޖުކޮށް ދިންނެވުމަށެވެ. އަދި އަލްމަސީޙުއަށް އަނިޔާ އާއި ވޭން ލިބިވަޑައިގެން އަވަހާރަވާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ތިން ވަނައަށް ވާ ދުވަހު އެކަލޭގެފާނު އަލުން ދިރި ދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށެވެ. މީސްތަކުން އަލްމަސީޙު ޤަބޫލުކޮށް އެކަލޭގެފާނުގެ ނަންފުޅުގަނެ ދުޢާކޮށް އެދުމުން މާތްރަސްކަލާނގެ އެމީސްތަކުންގެ ފާފަތައް ފުއްސަވާނެ ކަމަށެވެ. ރަސޫލު ބޭކަލުން އަލްމަސީޙުއާއި މެދު ބަޔާން ކުރެއްވި ހުރިހާ ކަމެއް އީސާގެފާނު މިދުނިޔެއަށް ވަޑައިގަތުމުން އެބޭކަލުން އެވިދާޅުވި ފަދައިން ހިނގާ ދިޔަ އެވެ. އެއީ އީސާގެފާނަކީ އެތައް ޒަމާނަކުންސުރެން އެރަސޫލުބޭކަލުން އެބޭކަލަކާއި މެދު އަންގަވަމުން ގެންދެވި އަލްމަސީޙުއެވެ.

2‏:38 ތައުބާގެ ހިނެވުން: މި ހިނެވުމަކީ މީހަކު ފާފައިން ދުރުވެ އެމީހާގެ ފާފަވެރި ނަފުސު މަރުވެ އަލުން އާ ސާފު ތޯހިރު ނަފުސެއް އުފަން ވެއްޖެކަން ރަމްޒުކޮށްދިނުމަށް ހިނައިގަނެވޭ ހިނައިގަތުމެކެވެ. މި ހިނެވުން މީހަކު ހިނެވޭ ގޮތަކީ ފެން އެމީހެއްގެ ބޮލަށް އަޅާ ހަށިގަނޑުން ލައިގެން ފައިބައިގެން ދާ ގޮތަށް ނުވަތަ އެމީހާ ފެން އެއްޗެއްގެ އަޑިއަށް ލާފައި ނެގުމުންނެވެ. މާތްރަސްކަލާނގެ ޚާއްސަކުރައްވާ ފޮނުއްވާނެ އަލްމަސީޙު ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން މީސްތަކުން ތައުބާވެ އެބައިމީހުންގެ ހިތްތައް ސާފުކުރުމަށް ޔަޙުޔާގެފާނު މީސްތަކުންނަށް ގޮވާލެއްވިއެވެ. އަދި ޔަޙުޔާގެފާނު އެކަލޭގެފާނުގެ އަރިހަށް ހިނައިގަތުމަށް އައި މީސްތަކުން ތައުބާގެ ހިނެވުމުން ހިނެވީ އުރުދުން ކޯރުގެ އައްސޭރީގައެވެ. އަދި ހަމައެފަދައިން ތައުބާގެ ހިނެވުމަކީ މީހަކު އީސާގެފާނު ޤަބޫލުކޮށް އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅުތައް އަހާ އެބަސްފުޅުތަކާއި އެއްގޮތަށް އަމަލުކުރުމަށް ގަސްތުކޮށްފި ހިނދުމެ ހިނެވޭ ހިނެވުމެކެވެ. ”ޔަޙުޔާގެފާނު“ ބަލާ.